Tek krajem iduće godine nadležne službe BiH trebalo bi da u potpunosti preuzmu kontrolu srednjeg i višeg sloja vazdušnog prostora iznad svoje teritorije. Tome se nadaju nadležni u Direkciji za civilno vazduhoplovstvo BiH, koji podsjećaju da je uspostavljanje sistema oblasne kontrole letenja jedan od najkompleksnijih projekata u BiH, čija je potpuna realizacija usporena cijelim nizom objektivnih prepreka. Samo jedna od njih je višegodišnje školovanje i obuka kadrova, zatim integrisanje cijelog sistema unutar BiH i susjednih zemalja, kao i na nivou Evrope.

U BHDCA naglašavaju da postoji niz problema, na koji vazduhoplovne vlasti BiH ne mogu da utiču, a u prvom redu to je institucionalno-tehnička neosposobljenost Agencije za pružanje usluga u vazdušnoj plovidbi BiH (BHANSA) da preuzme operativnu odgovornost za pružanje usluga u vazdušnom prostoru BiH.

"Sredinom 2009. godine, usvajanjem Zakona o vazduhoplovstvu BiH i Zakona o Agenciji za pružanje usluga u vazdušnoj plovidbi BiH (BHANSA) stvorili su se uslovi za razdvajanje regulatorne i operativne funkcije kontrole letenja. Nakon imenovanja vršioca dužnosti direktora i zamjenika direktora BHANSA, BHDCA je 29. jula prošle godine, u Ministarstvu pravde BiH, registrovala BHANSA, kao neprofitnu i finansijski samostalnu instituciju, koja ima svojstvo pravnog lica, a koja je na osnovu Zakona o vazduhoplovstvu BiH nadležna za pružanje usluga u vazdušnom prostoru BiH", rekli su u Direkciji.

Od tada pa do danas, BHANSA nije preuzela objekte, instaliranu opremu i uređaje za koje su obavljena sva testiranja, kao i kalibraže.

"Samim tim BHANSA nije stekla uslove za preuzimanje osoblja iz Direkcije za civilno vazduhoplovstvo BiH, Federalne direkcije za civilnu avijaciju i Republičke direkcije za civilnu vazdušnu plovidbu RS. Evidentno je da u ovom trenutku BHANSA nema operativno-tehničku niti kadrovsku sposobnost za preuzimanje odgovornosti za početak pružanja "en-route" usluga u vazdušnom prostoru BiH, što direktno utiče na ranije utvrđeni rok za početak pružanja usluga", ističu u BHDCA.

Drugi problem jeste to što nadležne institucije u BiH nikada ranije nisu pružale ove usluge. Samim tim nije osposobljavan stručni kadar koji bi se bavio pružanjem usluga oblasne radarske kontrole letenja, niti je razvijan i osposobljavan inženjerski kadar koji bi vodio brigu o radu i održavanju visokosofisticiranog sistema za praćenje i vođenje vazduhoplova u vazdušnom prostoru BiH.

"Do početka pružanja usluga biće osposobljen dovoljan broj oblasnih kontrolora letenja. U okviru realizacije BHATM Projekta, BHDCA je zaključila ugovor s konzorcijem koji čine Agencija za pružanje usluga u vazdušnoj plovidbi Srbije i Crne Gore - SMATSA d.o.o. Srbija i FILEDATA d.o.o. Hrvatska, za školovanje i osposobljavanje 52 kandidata prve generacije oblasnih radarskih kontrolora letenja BiH. Proces školovanja i osposobljavanja kandidata za sticanje dozvole radarskog kontrolora letenja je zahtjevan i vrlo složen i on je još u toku. Prva grupa oblasnih kontrolora dobiće dozvole za rad i moći će početi sa samostalnim radom u novembru 2012. godine", kažu u BHDCA.

Za projekat školovanja inženjerskog kadra do sada je potrošeno 22,5 miliona eura i 2,5 miliona maraka, rekli su u BHDCA, ističući da su sredstva obezbijeđena kreditom EBRD od oko 17 milona eura, a ostatak od naplate usluga preleta vazduhoplova iznad teritorije BiH.